Druga połowa roku szkolnego 2025/2026 w Wałbrzyskich szkołach i placówkach oświatowych upłynęła pod znakiem obchodów 600-lecia Wałbrzycha. Jubileusz stał się okazją do poznawania historii i dziedzictwa miasta, rozwijania lokalnej tożsamości oraz włączania dzieci i młodzieży w różnorodne przedsięwzięcia edukacyjne, społeczne, artystyczne i sportowo-rekreacyjne.

W tym czasie w Wałbrzyskich szkołach zorganizowano ponad 600 wydarzeń. Liczba ta pokazuje skalę aktywności uczniów i kadry pedagogicznej. To tysiące osób, które poznawały historię miasta, ale i prezentowały ją, wykorzystując różnorodne techniki artystyczne. Organizowano wycieczki, spacery historyczne, a także zapraszano do szkół znane postaci związane z miastem i jego historią. To był czas nauki, ale i dbania o tożsamość regionalną. Poniżej przedstawiamy statystykę aktywności oraz opis wydarzeń. Zapowiadamy także wybrane wydarzenia szkolne, które planowane są na najbliższe miesiące, gdyż 600lecie nadal trwa, a Wałbrzyskiej młodzieży pomysłów nie brakuje.  

Na podstawie informacji przekazanych przez placówki działania można podzielić na osiem głównych obszarów.

Wystawy

W szkołach przygotowywano wystawy poświęcone historii, zabytkom, symbolom i przemianom Wałbrzycha. Prezentowano materiały dotyczące historii miasta, jego dziedzictwa przemysłowego oraz charakterystycznych miejsc i krajobrazu. Powstawały ekspozycje, plakaty i prace plastyczne ukazujące Wałbrzych z różnych perspektyw. Wśród prezentowanych prac znalazły się m.in. „Wałbrzych wśród lasów i gór” oraz „Studium wałbrzyskiego dębu”. Uczniowie poznawali przy tym historię i zmiany herbu Wałbrzycha na przestrzeni lat. Jedna z wystaw poświęcona była historii wałbrzyskiego dębu i objęła blisko 500 uczniów.

Konkursy

Ważną częścią jubileuszowych działań były konkursy wiedzy, fotograficzne, plastyczne i graficzne. Uczniowie mogli wykazać się znajomością historii miasta, rozwijać swoje zainteresowania artystyczne oraz przedstawiać Wałbrzych widziany oczami młodego pokolenia. Wśród przedsięwzięć znalazł się m.in. konkurs plastyczny na projekt muralu „600-lecie Wałbrzycha”, w którym uczestniczyło ponad 100 uczniów. Szczególnym przedsięwzięciem była IV edycja Ogólnopolskiego Konkursu Graficznego „Młodzieżowy Plakat Społeczny 2026 – Odkryj Wałbrzych”, organizowana przez Zespół Szkół Politechnicznych „Energetyk”. Konkurs nawiązywał do 600-letniej historii Wałbrzycha, jego tradycji i kultury. Młodzi twórcy poprzez grafikę odkrywali miasto na nowo, sięgając po inspiracje związane z jego krajobrazem, symbolami, zabytkami, atrakcjami turystycznymi i instytucjami kultury.

Wycieczki i spacery historyczne

Ważną częścią obchodów było poznawanie Wałbrzycha poza szkolnymi salami. Organizowano wycieczki, spacery i zajęcia terenowe pozwalające odkrywać miejsca związane z historią miasta, jego zabytkami oraz dziedzictwem. Bezpośredni kontakt z przestrzenią Wałbrzycha pozwalał uczniom łączyć wiedzę historyczną z odkrywaniem śladów przeszłości obecnych we współczesnym mieście. Szczególną formą poznawania historii były zajęcia organizowane w Parku Wielokulturowym Stara Kopalnia, łączące edukację regionalną z aktywnością uczniów.

Lekcje tematyczne i wykłady

Jednym z najważniejszych elementów obchodów była edukacja regionalna. Organizowano lekcje, wykłady, prezentacje i warsztaty dotyczące historii Wałbrzycha – od średniowiecza po czasy współczesne. Uczniowie uczestniczyli m.in. w zajęciach „Historia mojego miasta”, podczas których poznawali dzieje Wałbrzycha i jego znanych mieszkańców. Na godzinach wychowawczych podejmowano temat powojennej historii miasta, a podczas kolejnych zajęć prezentowano dzieje Wałbrzycha od początku XVI wieku do czasów współczesnych. Odbył się także wykład poświęcony historii Wałbrzycha od średniowiecza do XX wieku, w którym uczestniczyło 150 uczniów. Organizowano również warsztaty dziennikarskie połączone z poznawaniem ciekawych wątków powojennej historii miasta. Działania edukacyjne obejmowały nie tylko uczniów. Zorganizowano także szkolenie dla nauczycieli dotyczące prowadzenia lekcji o historii Wałbrzycha z wykorzystaniem metod aktywizujących.

Projekty społeczne

Jubileusz był okazją do realizacji przedsięwzięć pozwalających młodym mieszkańcom lepiej poznawać historię i współczesność Wałbrzycha oraz budować więź z lokalną społecznością.

Działania edukacyjne łączono z integracją i poznawaniem wielokulturowego charakteru miasta. Historia Wałbrzycha stawała się punktem wyjścia do rozmów o mieszkańcach, którzy po II wojnie światowej przybywali do miasta i okolic oraz o kształtowaniu się powojennej społeczności Wałbrzycha.

Projekty artystyczne

600-lecie Wałbrzycha stało się inspiracją dla działań plastycznych, graficznych, muzycznych
i teatralnych. Uczniowie przedstawiali historyczny i współczesny Wałbrzych za pomocą różnych środków artystycznego wyrazu.

I Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Ignacego Paderewskiego
w Wałbrzychu przygotowało spektakl „2030 teraz = przyszłość”, ukazujący wpływ szybkich zmian technologicznych i kryzysów gospodarczych na społeczeństwo, zestawiając fascynację nowoczesnością i postępem w dwudziestoleciu międzywojennym ze współczesną sztuczną inteligencją, robotyką i innowacjami cyfrowymi.

W ramach działań artystycznych przygotowywano również wystawy prac plastycznych i grafiki warsztatowej związanych z jubileuszem miasta.

Wśród wydarzeń muzyczno-artystycznych znalazł się także musical „Aladyn” przygotowany przez II Liceum Ogólnokształcące im. Hugona Kołłątaja w Wałbrzychu, wystawiany dwukrotnie, który zgromadził wśród publiczności łącznie około 1000 uczniów oraz mieszkańców Wałbrzycha
i okolic.

Wydarzenia sportowo-rekreacyjne

Historia i przestrzeń miasta były poznawane również poprzez aktywność fizyczną, rekreację oraz działania terenowe. Organizowano gry i inne przedsięwzięcia łączące ruch, współpracę i edukację regionalną. Tego rodzaju wydarzenia pozwalały przedstawiać historię miasta w atrakcyjnej dla młodych ludzi formie, a jednocześnie sprzyjały integracji uczestników.

Inne – gry edukacyjne i wydarzenia integracyjne

Obchody uzupełniały przedsięwzięcia łączące edukację, zabawę i integrację. Jednym z nich była gra terenowa „Skarb groszy praskich”, zorganizowana w Parku Wielokulturowym Stara Kopalnia. Wzięło w niej udział 50 uczniów liceum i szkoły podstawowej. W formie zabawy uczestnicy poznawali elementy historii Wałbrzycha z XIV–XVI wieku.

Po okresie letnich wydarzeń w plenerze oraz najważniejszego wydarzenia jakim były Dni Miasta uczniowie i nauczyciele przygotowują kolejne projekty w ramach 600lecia miasta. Wśród wszystkich aktywności możemy wyróżnić:

• Spektakl teatru szkolnego I Liceum Ogólnokształcącego z Oddziałami Dwujęzycznymi w Wałbrzychu pn. „Tam, gdzie rosną ściany”. Spektakl ukazuje powojenne losy Wałbrzycha przez pryzmat kulturowego tygla. Oś fabularną stanowi trudne zderzenie i przymusowa koegzystencja skrajnie odmiennych światów: wysiedleńców z Kresów Wschodnich, reemigrantów z Francji oraz ocalałej społeczności żydowskiej i rodowitych Niemców, którzy po 1945 r. musieli dzielić ze sobą przestrzeń wałbrzyskich kamienic; miejsce

termin: listopad lub grudzień 2026 r.

• Wieczór artystyczny „Dźwięki i obrazy miasta w sztuce” w wykonaniu uczniów IV Liceum Ogólnokształcącego z Oddziałami Integracyjnymi i Sportowymi w Wałbrzychu poświęcone miastu widzianemu oczami znanej Wałbrzyskiej pisarki Joanny Bator. Uczniowie na podstawie wybranych fragmentów prozy, okraszonych muzyką graną na żywo, odkryją przed nami tajemnice Wałbrzycha, o których nie śniło się nawet filozofom. Podczas wydarzenia słowo spotka się z obrazem i dźwiękiem. Fragmenty prozy Joanny Bator staną się punktem wyjścia do podróży przez miasto – jego historię, zmienność, polifonię; termin

termin: 18 grudnia 2026 r.

• Wystawa w Filharmonii Sudeckiej prac wykonanych w technice akwareli przez nauczyciela I Liceum Ogólnokształcącego z Oddziałami Dwujęzycznymi w Wałbrzychu, prezentująca zabytki Wałbrzycha; 

termin: wrzesień/ październik 2026 r.

• Wystawa pn. „Pocztówka z mojego miasta” w Muzeum Porcelany w Wałbrzychu, obejmująca prezentację prac plastycznych wykonanych w dowolnej technice, organizowana przez II Liceum Ogólnokształcące im. H. Kołłątaja w Wałbrzychu oraz IV Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Integracyjnymi i Sportowymi w Wałbrzychu w ramach międzyszkolnego konkursu plastycznego (listopad 2026 r.)
• „Górniczy stół Wałbrzycha – od szybu do talerza” – projekt kulinarno-historyczny Zespołu Szkół Nr 7 w Wałbrzychu realizowany we współpracy z Muzeum Przemysłu i Techniki (Stara Kopalnia) oraz Publiczną i Miejską Biblioteką „Biblioteka pod Atlantami” w Wałbrzychu. Obejmuje on odtworzenie i unowocześnienie tradycyjnych dań górniczych (np. żur na zakwasie, prażoki, zalewajka z maślanką, kołocz śląski) w ramach lekcji praktycznych, a jego finałem będzie wystawa fotograficzna w holu szkoły połączona z degustacją (finał w grudniu w okolicach Barbórki)

  Źródło: Kamila Świerczyńska